SPRAWNOŚCI HARCERSKIE

1. Wskazał/a na mapie Polski parki narodowe oraz znajdujące się w okolicy (np. w gminie lub powiecie) rezerwaty przyrody, parki krajobrazowe i wybrane pomniki przyrody. Wyjaśnił/a cele, dla których je utworzono.
2. Uczestniczył/a w wycieczce do rezerwatu przyrody lub parku narodowego. Zachowywał/a się zgodnie z obowiązującym tam regulaminem.
3. Brał/a udział w pracy na rzecz środowiska naturalnego, np. w parku, na szlaku turystycznym, podczas imprezy ekologicznej.
4. W swoim domu oszczędza wodę i energię elektryczną, dba o wykorzystanie surowców wtórnych.

1. Opiekował/a się harcówką przez okres próby: dokonał/a w niej drobnych napraw lub zaproponował/a nowe funkcjonalne i estetyczne rozmieszczenie wyposażenia.
2. Konserwował/a sprzęt pionierski, sportowy lub obozowy.
3. Skompletował/a sprzęt potrzebny na obóz drużyny lub szczepu.
4. Wie, na czym polega inwentaryzacja, brał/a udział w spisie z natury.
5. Prowadził/a magazyn sprzętu na obozie drużyny lub w ciągu roku wraz z dokumentacją.

1. Skompletował/a ekwipunek turystyczny.
2. Uczestniczył/a w kilku wycieczkach, ubierając się stosownie do warunków terenowych i pogodowych, zabezpieczając się przed przegrzaniem i przemoczeniem oraz otarciem stóp.
3. Poprawnie spakował/a plecak, zabierając tylko rzeczy przydatne na tej wyprawie.
4. Poznał/a zasady poruszania się po drogach.
5. Uczestnicząc w wycieczkach i rajdach, zawsze zachował/a pogodę ducha, mimo trudów wędrowania.

1. Przedstawił/a prowadzony przez siebie śpiewnik, płytotekę lub taśmotekę.
2. Śpiewał/a na uroczystościach harcerskich, szkolnych lub kościelnych.
3. Nauczył/a zastęp lub drużynę po kilka tradycyjnych i współczesnych piosenek harcerskich oraz turystycznych.
4. Wymienił/a swoich ulubionych piosenkarzy, śpiewaków i zespoły, uzasadniając swój wybór w sposób przekonujący.

1. Dowiedziała/ał się, czym była Deklaracja Schumana i jakie miała znaczenie w pokojowym jednoczeniu kontynentu.
2. Umie wymienić kraje należące do Unii Europejskiej.
3. Przygotowała/ał dla drużyny kwiz o Europie, jego pytania dotyczyły krajów, stolic, głównych rzek i najbardziej znanych zabytków.
4. Poznała/ał hymn Unii Europejskiej. Na zbiórce nauczyła/ył innych go śpiewać.
5. Poznała/ał główne instytucje zjednoczonej Europy.

1. Zrobiła/ił pranie prawidłowo segregując rzeczy do prania, stosując odpowiednie proszki i płyny.
2. Pod opieką osoby dorosłej umyła/ył okna,
3. Pod opieką osoby dorosłej naostrzyła/ył noże.
4. Nauczyła /ył się prawidłowo posługiwać sprzętem gospodarstwa domowego.
5. Zrobiła/ił listę zakupów oraz zakupy potrzebne do całodziennego wyżywienia rodziny. Samodzielnie przygotowała/ał posiłek dla domowników.

1. Poznała/ał podstawowe wiadomości dotyczące przekazu informacji, dowiedziała/ał się jak informacja powinna być sformułowana.
2. Zredagowała/ał kilka ogłoszeń.
3. Zredagowała/ał i wykonała/ał ogłoszenie o obozie drużyny, powiesiła je w szkole i harcówce.
4. Napisała/ał artykuł o drużynie do pisma wychodzącego w mieście(gminie, powiecie).
5. Systematycznie pisze artykuły o drużynie do gazetki hufca lub gazetki szkolnej.

1. Zna strukturę mszy św. (nabożeństwa protestanckiego, mszy prawosławnej, itd.), poprawnie odmawia modlitwy i wykonuje gesty podczas uczestnictwa w takiej mszy.
2. Zna podstawowe paramenty liturgiczne i umie wyjaśnić ich znaczenie (np. lichtarz, krzyż procesyjny, trybularz, cyborium). Umie przygotować ołtarz do mszy św./nabożeństwa (odpowiednio do wybranej religii).
3. Zna ceremoniał sztandarowy stosowany podczas uroczystości religijnych (odpowiednio do wybranej religii). Potrafi wydawać odpowiednie komendy pocztom sztandarowym.
4. Nauczyła/ył chętnych harcerzy z drużyny odpowiedniego zachowania na mszy/nabożeństwie, z uwzględnieniem również tych, którzy nie są bezpośrednio zaangażowani religijnie w liturgię.
5. Zadbała/ał wspólnie z chętnymi osobami o urządzenie miejsca modlitwy (skupienia, wyciszenia) na obozie lub rajdzie, w którym każdy może realizować swoje potrzeby duchowe, np. ołtarza polowego, kapliczki obozowej, namiotu skupienia, gdzie można udostępnić odpowiednie lektury ku pokrzepieniu ducha, polany, na której jest wyjątkowo pięknie, gdzie można pobyć sam na sam z sobą i z naturą.

1. Na zbiórce zastępu przedstawiła/ił znaczenie odpowiedniej gleby i nawożenia dla uprawy
2. warzyw.
3. Rozpoznała/ał nasiona marchwi, pietruszki, sałaty, ogórków i buraczków. Wyhodowała/ał własne rośliny z nasion i rozsady.
4. Przygotowała/ał kompost z odpadów ogrodniczych.
5. Zaplanowała/ał siew i zbieranie plonów na działce lub w ogrodzie rodziców /znajomych/.
6. Przygotowała/ał wybrane warzywa do przechowania przez zimę.

1. Nauczyła/ył się wykonywać różnymi technikami rysunki, plakaty i obrazy, loga, napisy (co najmniej 5 rodzajów)
2. Wykonała/ał ilustrację do kroniki i plakat reklamowy.
3. Rozpoznała/ał wskazane dzieła rzeźby i malarstwa polskiego.
4. Wykonała/ał ozdobę do harcówki lub totem obozowy.